koinonia axion LOGO

Η «κοινωνία αξιών» και οι «Δημοκρατικοί» ξεκίνησαν την συνεργασία τους «με άλλους όρους», από τους συνηθισμένους. Σε αυτό μας βοήθησε η θεωρία παιγνίων και άλλα εργαλεία από την συνεργασία επιχειρήσεων, οργανισμών, αλλά και κρατών, στο διεθνές πεδίο συνεργασίας-ανταγωνισμού. Ειδικότερα, η θεωρία των παιγνίων μας επέτρεψε να ξεπεράσουμε τις απλουστευτικές αντιλήψεις περί ανταγωνισμού και συνεργασίας, ώστε να μπορέσουμε να εξετάσουμε την προοπτική της συνεργασίας των δύο κομμάτων.

Τα παίγνια ως μεθοδολογικό εργαλείο συνεργασίας

Οι άνθρωποι, μόνοι τους είτε σε ηγετικές ομάδες, όταν αντιμετωπίζουν πολύπλοκες καταστάσεις με πολυπλοκότητα επιλογών, δυσκολεύονται να έχουν συνέπεια και συνεκτικότητα στις αποφάσεις τους. Πως όμως μπορούν να αξιολογηθούν οι επιλογές τους και τα αποτελέσματά τους, ώστε να μπορούν να καταλάβουν το ποιά αποτελέσματα είναι τα πιο ωφέλιμα γι αυτούς, μεταξύ των διαφορετικών επιλογών;

Θα πρέπει να συμφωνηθεί μία πρακτική και αποδεκτή κλίμακα ωφελιμότητας για τα αποτελέσματα, που να βασίζεται σε συγκεκριμένες αρχές. Επί παραδείγματι αναφέρω μερικές αρχές όπως: συνέπεια πολιτικής, συνέπεια λόγων και έργων, αξιοπιστία δράσεων, αύξηση εκλογικής ισχύος, ποιοτικά στελέχη και εκπρόσωποι κλπ (θα μπορούσαν να μπουν και άλλες σημαντικές αρχές).

Θα πρέπει βέβαια πάντα να έχουμε υπ’ όψη ότι η θεωρία παιγνίων βασίζεται σε ορθολογιστές παίκτες, που να είναι ικανοί να διαλέξουν με ψυχραιμία και συνέπεια μεταξύ όλων των δυνατών επιλογών και αποτελεσμάτων.

Στρατηγική στα παίγνια

Στην καθημερινότητα έχουμε ευέλικτα και άκαμπτα σχέδια δράσεως. Ένα σχέδιο δράσεως είναι άκαμπτο, εάν περιλαμβάνει ελάχιστες πιθανές επιλογές, και ευέλικτο εάν περιλαμβάνει πολλές εναλλακτικές επιλογές. Πλάνα, τα οποία σχεδιάζουν πολύ μακροπρόθεσμες δράσεις, συνδέονται συνήθως με ακαμψία.

Γι αυτό δεν επιλέξαμε μακροπρόθεσμο σχεδιασμό, αλλά σχεδιάζουμε μέχρι τον «ορατό ορίζοντα». Μειώνει την ακαμψία των επιλογών.

Εάν κάποιος θέλει να κάνει ευέλικτα σχέδια, θα πρέπει να περιμένει και να δει, να καθυστερήσει τις αποφάσεις του μέχρις ότου μπορέσει να καταλάβει πως εξελίσσεται η κατάσταση και ποια είναι η τάση. Η ευελιξία εξαρτάται από την κατανόηση και την αντίληψη της τάσης εξέλιξης της συνεργασίας.

Γι’ αυτό και στη περίπτωσή μας επιλέξαμε μια επαναλαμβανόμενη κατάσταση, μέσα από την προοδευτική συνεργασία των δύο κομμάτων. Μας δίνει μεγαλύτερη ευελιξία.

Η έννοια της κατάστασης ισορροπίας (equilibrium)

Η κατάσταση ισορροπίας στο παίγνιο είναι το σημείο εκείνο (επιλογής στρατηγικής), όπου είναι πιθανότερο να καταλήξουν και οι δυο οι δρώντες. Η επιλογή της στρατηγικής συναρτάται από πολλούς παράγοντες, μεταξύ των οποίων είναι η προσδοκία κέρδους, η βιωσιμότητα της στρατηγικής επιλογής, και το επίπεδο ασφαλείας που μπορεί να διασφαλίσει τελικά ο καθένας για τον εαυτό του.

Υπάρχουν τρεις διαφορετικές διατυπώσεις στα παίγνια ως προς την κατάσταση ισορροπίας (equilibrium), που έχουν σχέση με την πληροφόρηση των δυο δρώντων, την κατάσταση ισχύος και τα επίπεδα ασφάλειας που νοιώθει και μπορεί να εγγυηθεί για τον εαυτό του, καθένας από τους δύο. Τo «Nash equilibrium», τo «Bayesian equilibrium» και το «θεώρημα του Folk».

Nash equilibrium
Η θεωρία του Nash, για την κατάσταση ισορροπίας ενός παιγνίου, είναι μέχρι σήμερα η πιο σημαντική αντίληψη στην θεωρία παιγνίων. Οι δύο δρώντες έχουν πλήρη πληροφόρηση για τις επιλογές και τις δράσεις του άλλου, και έχουν αυτογνωσία, είτε νοιώθουν ασφαλείς ως προς την ισχύ τους. Αναφέρεται σε παίγνια δύο δρώντων, όπου τελικά οι δύο τους επιλέγουν σε αλληλεπίδραση το ζευγάρι εκείνο των στρατηγικών επιλογών, που δεν είναι οπωσδήποτε αυτό που δίνει το μέγιστο όφελος, αλλά το αμέσως λιγότερο καλό στρατηγικό αποτέλεσμα και για τους δύο.

Bayesian equilibrium
Αναφέρεται στα παίγνια των ατελών πληροφοριών, στα οποία ο ένας δρών δεν γνωρίζει τις δράσεις του άλλου πριν εφαρμόσει την δική του στρατηγική, έχει επαρκή αίσθηση ισχύος, νοιώθει ασφαλής για τον εαυτό του και ανασφαλής για τις επιλογές του αντιπάλου. Η κατάσταση ισορροπίας ενός τέτοιου παιγνίου, ορίζεται ως η στρατηγική που επιλέγει κάθε δρών, σύμφωνα με την οποία επιδιώκει το μέγιστο δυνατό κέρδος. Στην κατάσταση αυτή ισορροπίας, η δράση κάποιου δρώντα κυρίως εξαρτάται μόνο από τον δικό του χαρακτήρα, αλλά όχι τόσο από τον χαρακτήρα του άλλου, αφού δεν υπάρχει πληροφόρηση του ενός για τον άλλο.

Το θεώρημα του Folk
Το θεώρημα του Folk αναφέρεται σε καταστάσεις όπου δεν υπάρχει καθόλου πληροφόρηση μεταξύ των δρώντων και το κυριότερο, υπάρχει σημαντικό έλλειμμα ισχύος του ενός ή και των δύο, ώστε να τους δημιουργείται σημαντική ανασφάλεια.
Το θεώρημα του Folk μας λέει ότι στα παίγνια αυτά (τα οποία επιτρέπουν παραχωρήσεις και υποχωρήσεις, λόγω ελλείμματος ισχύος για μαξιμαλιστικές διεκδικήσεις), ο αριθμός των στρατηγικών, που μπορούν να πιστοποιηθούν σαν «σημείο ισορροπίας», είναι πολύ μεγάλος. Και συνήθως οι δρώντες καταλήγουν σε επιλογές που μπορούν να εγγυηθούν την ελάχιστη ασφάλεια τους με τα δικά τους μέσα. Η προσέγγισή τους (χωρίς πληροφόρηση και χωρίς να συνεργάζεται κανείς) θα έχει ως σημείο ισορροπίας κάθε αποτέλεσμα το οποίο ικανοποιεί τις ελάχιστες αξίες ασφαλείας τους.
Η ισορροπίες αλλάζουν βέβαια όταν προστίθεται και τρίτος παίκτης.

Συνεργασία «κοινωνίας αξιών» και «Δημοκρατικών»

Αξιοποιώντας, λοιπόν, στο έπακρο την θεωρία παιγνίων, η «κοινωνία αξιών» και οι «Δημοκρατικοί» καταφέραμε να συνεργασθούμε, προσδοκώντας ότι, το παράδειγμά μας θα ακολουθήσουν και άλλα κόμματα, ορθολογικά, με τον ίδιο αξιακό κώδικα και ιδεολογική ταυτότητα.

Ξεκινήσαμε, χωρίς τυμπανοκρουσίες και εντυπωσιασμούς, αξιοποιώντας την πλήρη πληροφόρηση και την ασφάλεια που πρέπει να νοιώθουμε μεταξύ μας και μεταπέσαμε σε ένα πλήρως συνεργατικό, επαναλαμβανόμενο παίγνιο, τύπου «Nash equilibrium», με μια διακριτική, συνεπή και ειλικρινή συζήτηση μεταξύ μας. Πρώτα γνωριστήκαμε, μοιραστήκαμε τις κοινές μας ανησυχίες και τα οράματα και ανακαλύψαμε πως, όχι μόνο δεν μας χωρίζει τίποτα, αλλά, αντίθετα, μας ενώνουν πολλά περισσότερα από όσα αρχικά πιστεύαμε. Έτσι, αποφασίσαμε να ξεκινήσουμε μαζί μια κοινή πορεία προς το μέλλον. Μια πορεία δύο κομμάτων με στόχο να εργαστούμε μαζί με εμπιστοσύνη και αξιοπιστία. Η συνεργασία μας δομείται με σύνεση και με διαφανείς και δημοκρατικές διαδικασίες, σύμφωνα με τις κοινές μας αξίες. Επειδή ενωμένοι είμαστε πιο δυνατοί. Ίσοι μεταξύ ίσων σε ένα κοινό σκοπό χωρίς ιδιοτέλειες, χωρίς μικροψυχίες, στη πράξη.

Στέλιος Φενέκος
Συντονιστής των πολιτικών θέσεων της ‘’κοινωνίας αξιών’’

About Aristotelis Tsagkarogiannis

Fools say that they learn by experience. I prefer to profit by others experience.

Leave a Reply

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s