κοινωνία αξιών

Η ιδέα του πολιτικού ριζοσπαστισμού στην Ευρώπη στο νεώτερο κόσμο ξεκίνησε από την αντίληψη του διαφωτισμού ότι τα ανθρώπινα όντα μπορούν να είναι πραγματικά ελεύθερα.

Ριζοσπαστισμός είναι η ρήξη με το κατεστημένο, τις νόρμες και τα στερεότυπα του παρελθόντος. Δεν ταυτίζεται όμως με τις επαναστατικές ιδέες που επιδιώκουν να ανατρέψουν βίαια ή λιγότερο βίαια το κατεστημένο. Η ιδέα της επανάστασης ποτέ δεν ήταν το καθοριστικό χαρακτηριστικό του ριζοσπαστισμού.

Το ιδιαίτερο χαρακτηριστικό του ήταν πάντα η ο προοδευτισμός και η τόλμη του για την καινοτομία και την ώθηση προς τα εμπρός, επί τη βάσει ανθρωπιστικών αρχών και αξιών.

Η αποδόμηση από τη ρίζα τους, των παλαιών και μη αποτελεσματικών πρακτικών, δημιουργεί μεν μία συνολική τάση για ριζικές αλλαγές , απαιτεί όμως τον απόλυτο έλεγχο των αλλαγών αυτών ορθολογιστικά και με συγκεκριμένους στόχους και χρονοδιαγράμματα. Μόνο έτσι θα μπορέσει να επιτευχθεί ο δίκαιος, σταθερός και συνεχής μετασχηματισμός του πολιτικού συστήματος και της κοινωνίας ολόκληρης. Μόνο έτσι θα υπάρξει μετασχηματισμός σε περιβάλλον κοινωνικής δικαιοσύνης, με αισιοδοξία, κινητικότητα, παραγωγή νέων ιδεών, εφαρμογή νέων κατάλληλων και αποτελεσματικών λύσεων, με προοδευτική σταθερότητα.

Διαπιστώνουμε σήμερα ότι οι πλέον συντηρητικές δυνάμεις στη χώρας μας, (απολιθώματα του παρελθόντος από την πλευρά του ο καθένας, πέραν της συγκυβέρνησης που πελαγοδρομεί), εμφανίζονται να είναι όχι μόνο οι παραδοσιακοί συντηρητικοί κομματικοί δεξιοί, αλλά και όλα τα κόμματα της αριστεράς, που κατάφεραν να κάνουν το όραμά τους “απόλυτο στερεότυπο”,, αδυνατώντας να εκσυγχρονισθούν και να αντιληφθούν την πραγματικότητα.

Η ‘’κοινωνία αξιών’’ έχει τοποθετηθεί υπέρ των ριζοσπαστικών θέσεων, που προκύπτουν από ένα πολύ καλό σχεδιασμό, που να μπορούν να εφαρμοσθούν από τους καλύτερους Έλληνες ανά τομέα, επικεφαλής ενός νέου προτύπου διακυβέρνησης, απαλλαγμένους από κάθε κομματικό χαρακτήρα.

Όπως γλαφυρά έχει πει πολλές φορές και ο Δ. Μπουραντάς: ‘’Δεν μπορείς με μερεμέτια να διορθώσεις τη κατάσταση σε ένα σπίτι που γκρεμίζεται, ούτε μπορούν να αλλάξουν τα πράγματα και να μας βγάλουν από το τέλμα αυτοί οι ίδιοι που ευθύνονται γι αυτό, αφού εξακολουθούν να κάνουν τα ίδια και να συντηρούν τις ίδιες αντιλήψεις’’.

Η χώρα μας θέλει ριζική αναδόμηση, με συνολική αντιμετώπιση των προβλημάτων και εκ βάθρων, που να μπορεί να ξεπεράσει αγκυλώσεις, παραδοσιακά στερεότυπα, ταμπού και αραχνιασμένες αντιλήψεις. Μία νέα πρακτική, ριζοσπαστική αντίληψη, που να μην φοβάται με πραγματισμό να υιοθετήσει τις βέλτιστες λύσεις, απ’ όπου κι’ αν προέρχονται.

Σας προσκαλούμε, λοιπόν, στο συνέδριο μας, την 15 Δεκεμβρίου, ημέρα Κυριακή (10:00-17:00), στο ξενοδοχείο PARK (Radisson Hotel), στη Λεωφόρο Αλεξάνδρας (https://www.facebook.com/events/189120674610093/), για να συζητήσουμε όλοι μαζί αυτές τις λύσεις και να προωθήσουμε τη ριζοσπαστική μας σκέψη.

Στέλιος Φενέκος

Κάθε λογικός άνθρωπος (χωρίς απαραίτητα να είναι οικονομολόγος), εάν είχε να αντιμετωπίσει την κρίση χρέους που βασανίζει τη χώρα μας, εκτιμώ ότι θα έπαιρνε έγκαιρα τα παρακάτω πρακτικά μέτρα για την οικονομία.

Ας δούμε, εν τάχει, τι θα μπορούσε να κάνει αυτός ο λογικός άνθρωπος:

1. Δεν καθηλώνεις την οικονομία.
2. Προσπαθείς να αυξήσεις τα έσοδα.
3. Προσπαθείς να μειώσεις τα άμεσα έξοδα και να περικόψεις μη παραγωγικές και ελάχιστα λειτουργικές δαπάνες,
4. Αλλάζεις το μοντέλο ανάπτυξης: “από την εσωστρέφεια στην εξωστρέφεια και από το χαμηλό κόστος στη διαφοροποίηση”.
5. Ενισχύεις τις εξαγωγές και απλοποιείς τις γραφειοκρατικές διαδικασίες ώστε να είναι γρήγορες και αποτελεσματικές.
6. Δημιουργείς μηχανισμό ουσιαστικής ανάπτυξης της οικονομικής και επιχειρηματικής διπλωματίας.
7. Αξιοποιείς τις ευρωπαϊκές ρυθμίσεις και το θεσμικό πλαίσιο για να ελέγξεις τις εισαγωγές.
8. Κινητοποιείς και αξιοποιείς το δυναμικό της διασποράς, σε ό,τι αφορά την προώθηση των Ελληνικών εξαγωγών.
9. Εκσυγχρονίζεις και μειώνεις το μέγεθος του κράτους.
10. Κλείνεις επιχειρήσεις του Δημοσίου που δεν είναι παραγωγικές και λειτουργικές και
11. Μετακινείς τους υπαλλήλους στα μέτωπα που είναι αναγκαία για την άμεση ή έμμεση αύξηση των εσόδων του κράτους (εφορία, οι μηχανισμοί για την αντιμετώπιση της ανεργίας, η αστυνόμευση, η καταπολέμηση της διαφθοράς κλπ).
12. Μειώνεις το κόστος διακυβέρνησης και των λειτουργικών δαπανών του δημοσίου στους τομείς εκείνους που εξακολουθούν αδικαιολόγητα να είναι υψηλές.
13. Μειώνεις τον αριθμό των συμβούλων, επιτροπών, ακολούθων, αυτοκινήτων κλπ.
14. Μειώνεις στο ελάχιστο (πολύ κάτω από τον Ευρωπαϊκό μέσο όρο) τις επιχορηγήσεις προς τα κόμματα.
15. Κάνεις άμεση και ταχύτατη προσαρμογή των ηλεκτρονικών προμηθειών σε όλους τους οργανισμούς του δημοσίου και στις ΔΕΚΟ.
16. Μειώνεις ακόμη περισσότερο τις δαπάνες για ενοίκια που καταβάλει το Δημόσιο (υπάρχουν τεράστιες δυνατότητες ακόμη με εκμετάλλευση ακινήτων Δημοσίου).
17. Μειώνεις τους μεγάλους μισθούς στο Δημόσιο που δεν δικαιολογούνται σε σχέση με τα καθήκοντα και τα έργα που επιτελούνται.
18. Σταματάς άμεσα την αναποτελεσματική όπως αποδείχθηκε πολιτική των οριζόντιων μειώσεων μισθών.
19. Λαμβάνεις άμεσα αλλά και μεσο-μακροπρόθεσμα μέτρα σε πολλούς τομείς , για την αποφυγή αύξησης της ανεργίας και την καταπολέμησή της, με συνδυαστικά και συντονισμένα μέτρα με όλους τους εμπλεκόμενους φορείς (εσωτερικούς, τοπικούς περιφερειακούς και Ευρωπαϊκούς), με βασική αρχή την επιδότηση της εργασίας και όχι αποκλειστικά την επιδότηση της ανεργίας.
20. Αναμορφώνεις το εθνικό πλαίσιο συλλογικών συμβάσεων εργασίας, ώστε να υπάρχει δίκαιη ρύθμιση στους μισθούς, στους όρους εργασίας, καθώς και στις αποζημιώσεις για απολυόμενους.
21. Εκμεταλλεύεσαι τα ‘’ασημικά’’ της κρατικής περιουσίας που δεν επηρεάζουν την κοινή ωφέλεια.
22. Βελτιώνεις τους εισπρακτικούς μηχανισμούς στα φορολογικά έσοδα και μαζεύεις αυτά που χρωστάνε στο Δημόσιο από παντού.
23. Εισπράττεις τους επιβεβαιωμένους φόρους, για όσους διαθέτουν μεγάλη περιουσία καθώς και καταθέσεις στο εξωτερικό (για αυτούς θα πρέπει να επιτρέπονται οι κατασχέσεις και οι πλειστηριασμοί).
24. Βελτιώνεις τη ταχύτητα επίλυσης των δικαστικών διαφορών και ιδιαίτερα την εκδίκαση των φορολογικών υποθέσεων που εκκρεμούν.
25. Ελέγχεις το συνολικό πόθεν έσχες όλων όσων έβγαλαν σημαντικά ποσά από τη χώρα τα τελευταία 5 χρόνια.
26. Κάνεις αναδρομικό έλεγχο του συνολικού ‘’πόθεν έσχες’’ (περιουσιακά στοιχεία και τεκμήρια διαβίωσης τουλάχιστον της τελευταίας εξαετίας) όλων των φορολογουμένων.
27. Καταπολεμάς τη φοροδιαφυγή και βρίσκεις τα παράθυρα που υπάρχουν στους θεσμούς γι’ αυτούς που φορο-αποφεύγουν.
28. Κατάσχεις τα εισοδήματα που αποκτήθηκαν παράνομα και καταχρηστικά ως προς το Δημόσιο συμφέρον.
29. Καταπολεμάς την διαφθορά δημιουργώντας ειδική ανεξάρτητη και ενιαία υπηρεσία.
30. Καταπολεμάς την αδήλωτη και την παράνομη εργασία.
31. Κάνεις συμψηφισμό στα χρέη μεταξύ Δημοσίου και πολιτών/επιχειρήσεων.
32. Εξυγιαίνεις το χρηματοπιστωτικό σύστημα και απαιτείς από τις θεσμικές αρχές ελέγχων να κάνουν τη δουλειά τους στον αυστηρό έλεγχο των χρηματοπιστωτικών οργανισμών.
33. Εξυγιαίνεις το σύστημα δαπανών υγείας. Η ορθολογική μείωση στην δαπάνη φαρμάκων να γίνεται με γνώμονα την κάλυψη των ασφαλισμένων.
34. Κάνεις άμεση ολοκληρωμένη μηχανοργάνωση των υπηρεσιών υγείας και κοινωνικής ασφάλισης, με ένα αξιόπιστο ενιαίο σύστημα, συνδεδεμένο με το TAXIS με αυστηρότητα στις ποινές για την εισφοροδιαφυγή και τη “μαύρη” εργασία.
35. Ξεκαθαρίζεις το σύστημα παράνομων συνταξιοδοτήσεων ή των υπερβολικά μεγάλων συντάξεων που δεν δικαιολογούνται από τις εισφορές και τα χρόνια υπηρεσίας και κάνεις επιτέλους σωστή καταγραφή για να μπορέσει να λειτουργήσει δίκαια και με ανταπόδοση το ασφαλιστικό σύστημα.
36. Σταματάς το καθεστώς συνταξιοδοτήσεων χωρίς να έχουν συμπληρωθεί τα 35 χρόνια εργασίας (πλην αυστηρά ιδιαίτερων περιπτώσεων όπως αναπηρία κλπ).
37. Εξυγιαίνεις και εκσυγχρονίζεις το ασφαλιστικό και κάνεις δραστικές αλλαγές, στην οργάνωσή των υπηρεσιών κοινωνικής ασφάλισης, και διοικητική στελέχωσή τους με τα ικανότερα στελέχη.
38. Δίνεις τη θεσμική δυνατότητα για μεικτή ασφαλιστική κάλυψη με συμμετέχοντες το κράτος, τον εργοδότη και την ιδιωτική ασφάλεια του δικαιούχου.
39. Εισάγεις στοιχεία κεφαλαιοποιητικού συστήματος στο μηχανισμό χρηματοδότησης. Κάθε ασφαλισμένος να διαθέτει ατομικό λογαριασμό και να έχει περιοδική ενημέρωση για τη συσσώρευση και εξέλιξη του ασφαλισμένου κεφαλαίου του.
40. Αξιοποιείς της περιουσία των ασφαλιστικών ταμείων, με δυνατότητα αυτοτελούς εκμετάλλευσης υπέρ ενός εκάστου ταμείου.
41. Εκμεταλλεύεσαι κάθε παραγωγικό πόρο, όπως κανένα εκατοστό καλλιεργήσιμης γης να μην μείνει ανεκμετάλλευτο.
42. Εκμεταλλεύεσαι το μέγιστο δυνατόν τους φυσικούς πόρους της χώρας με σοβαρούς επιστημονικούς και ορθολογικούς περιβαλλοντικούς όρους.
43. Ολοκληρώνεις τον εθνικό χωροταξικό σχεδιασμό με αναπτυξιακό χαρακτήρα ταχύτατα και ξεκινάς πολεοδομήσεις νέων περιοχών και επεκτάσεις των υφισταμένων σχεδίων, έτσι ώστε να υπάρξει προστιθέμενη αξία σε περιοχές που προσφέρονται για μεγάλα οικιστικά προγράμματα.
44. Θεσμοθετείς άμεσα ρεαλιστικό χρονοδιάγραμμα απελευθέρωσης μέχρι το 2015 όλων των αγορών εργασίας, αγαθών και υπηρεσιών, καθώς και όλων των κλειστών επαγγελμάτων.
45. Τιτλοποιείς την ακίνητη περιουσία του Δημοσίου και αξιοποιείς τους τίτλους για τα χρέη του Δημοσίου.
46. Εκμεταλλεύεσαι κάθε ευρώ από κοινοτικά κονδύλια, για παραγωγικές μόνο επενδύσεις.
47. Βελτιώνεις το μηχανισμό εκμετάλλευσης των κοινοτικών κονδυλίων με ειδικούς επιστήμονες που βοηθούν όσους υποβάλλουν αιτήματα για παραγωγικές επενδύσεις ώστε να υποβάλλουν πλήρεις και ρεαλιστικούς φακέλους.
48. Ελέγχεις τον βαθμό προόδου και απόδοσης των επενδύσεων αυτών.
49. Αλλάζεις και εκσυγχρονίζεις το θεσμικό πλαίσιο για προσέλκυση επενδυτικών κεφαλαίων. Απαιτείται ο συντονισμός με βασικούς Διεθνείς παράγοντες, Διεθνείς Οργανισμούς, Διεθνείς Συνδιασκέψεις, κυβερνήσεις μεμονωμένων χωρών, χρηματοπιστωτικά ιδρύματα κλπ.
50. Ενισχύεις το πρόγραμμα δημοσίων επενδύσεων στα μεγάλα έργα με ουσιαστικές και πολλαπλασιαστικές ιδιότητες στην απασχόληση και την ανάπτυξη.
51. Δημιουργείς ειδική νομοπαρασκευαστική επιτροπή που θα αναλάβει τη δημιουργία νέου εθνικού φορολογικού συστήματος που θα βασίζεται σε δύο βασικούς Κώδικες: 1) Κώδικας Φορολογίας (Φορολογία εισοδήματος φυσικών και νομικών προσώπων, Φ.Π.Α., Φορολογία κεφαλαίου και Λοιπές φορολογίες). 2) Κώδικας Φορολογικών Υποχρεώσεων Ελέγχου και Κυρώσεων (Κανόνες Διενέργειας Συναλλαγών, Φορολογικές Έλεγχος και Κυρώσεις για τους παραβάτες της φορολογικής νομοθεσίας).
52. Θεσμοθετείς τη Καθολική εφαρμογή του «Πόθεν Έσχες».
53. Μειώνεις τη φορολογία των επιχειρήσεων και των νομικών προσώπων στο 20%, που είναι περίπου ο ευρωπαϊκός μέσος όρος φορολογίας των επιχειρήσεων.
54. Σταματάς το αναποτελεσματικό και άδικο καθεστώς της προκαταβολής φόρων.
55. Βελτιώνεις το μηχανογραφικό σου σύστημα ελέγχων και είσπραξης εσόδων και Εγκαθιδρύεις αποτελεσματικό και διευρυμένο σύστημα ηλεκτρονικών συναλλαγών.
56. Καθιερώνεις μία δίκαιη φορολόγηση της ακίνητης περιουσίας με ένα μόνο φόρο.
57. Βελτιώνεις το σύστημα ελέγχων και απόδοσης ΦΠΑ.
58. Μειώνεις τους έμμεσους φόρους στο τουριστικό προϊόν.
59. Μειώνεις τα τέλη στα αεροδρόμια για να μειώσεις τη τιμή του τουριστικού προϊόντος.
60. Μειώνεις το ΦΠΑ στην ελάχιστη κλίμακα στα προϊόντα πρώτης ανάγκης, στη μεσαία στα ευρείας κατανάλωσης, και στην υψηλή στα εξεζητημένα είδη πολυτελείας.
61. Ελέγχεις αυστηρά τις offshore εταιρείες.
62. Προωθείς την κοινωνική οικονομία με συντονισμό από τους κατά τόπους δήμους σε όλη την Ελλάδα.
63. Ενεργοποιείς την ομογένεια με σοβαρά και σταθερά κίνητρα για να επενδύσουν στην Ελλάδα.
64. Φορολογείς τα κέρδη της Ναυτιλίας όπως κάνεις και με τον Τουρισμό.
65. Καταπολεμάς το λαθρεμπόριο και τη δασμοδιαφυγή
66. Καταπολεμάς τις πρακτικές ελέγχου των τιμών της αγοράς από καρτέλ και μεσάζοντες.
67. Σταματάς επιτέλους να επαναπαύεσαι και να βασίζεσαι στη δυνατότητα εξωτερικού δανεισμού, που πρέπει επιτέλους να σταματήσει με αποφασιστικότητα.
68. Βάζεις συνταγματική απαίτηση για μη ελλειμματικούς προϋπολογισμούς και αυστηρό απολογισμό για την συμμόρφωση στο τέλος του χρόνου.

Ας προβληματισθούμε ποια από όλα αυτά έχουν γίνει και ποια όχι και θα καταλάβουμε γιατί μετά από 4 χρόνια εξακολουθούμε να είμαστε σε τόσο άσχημη κατάσταση, ενώ άλλες χώρες βγαίνουν από τα μνημόνια.

Στέλιος Φενέκος

Πέμπτη, 21^η  Νοεμβρίου 2013

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

ΚΛΕΙΣΤΑ ΜΥΑΛΑ,  ΚΛΕΙΣΤΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑ

Τέσσερα χρόνια έχουν περάσει από τότε που ετέθη το θέμα της αξιολόγησης των δημοσίων υπαλλήλων και της δίκαιης κατανομής τους. Πολλές αοριστίες και διαβεβαιώσεις ακούσαμε αλλά ελάχιστα είδαμε να γίνονται .

Σήμερα βλέπουμε να συνεχίζεται το παιχνίδι της γάτας και του ποντικού μεταξύ της κυβέρνησης και της τρόϊκας στον κρίσιμο τομέα της παιδείας. Ως αποτέλεσμα έχουμε κλειστά ΑΕΙ και ΤΕΙ.

Αναπαράγουμε τα λόγια της κυβέρνησης για τις αξιολογήσεις και την κινητικότητα:

“Με την κινητικότητα σχεδιάζεται να μετακινηθούν υπάλληλοι από υπηρεσίες, όπου διαπιστώνεται αντικειμενικά μετά από  εκθέσεις αξιολόγησης δομών και σχέδια στελέχωσής τους ότι υπάρχουν πλεονάζουσες θέσεις ή ειδικότητες, σε υπηρεσίες όπου είναι διαπιστωμένο ότι υπάρχουν κενές θέσεις ή  επιτακτικές ανάγκες στελέχωσης ..”. “…  είναι όρος εκ των ων ουκ άνευ- ότι πρώτα προσδιορίζονται με αντικειμενικά, με μετρήσιμα κριτήρια, οι πλεονάζουσες θέσεις, με τη βοήθεια σχεδίων στελέχωσης και στη συνέχεια ταυτοποιούνται το πρόσωπα που αντιστοιχούν σε αυτές”.

Αντί για όλα αυτά, που υπερφίαλα και ψευδώς επικαλείτο η κυβέρνηση, σήμερα διαπιστώνουμε ότι καμία ουσιαστική αξιολόγηση δεν γίνεται. Αντίθετα, ο τρόπος (αλγόριθμος) με τον οποίο προσδιόρισε τον αριθμό των διοικητικών υπαλλήλων για διαθεσιμότητα είναι παράλογος και οπωσδήποτε διαβλητός, με αποτέλεσμα να μην μπορούν να λειτουργήσουν τα μεγάλα ΑΕΙ και κυρίως τα τμήματα που στηρίζονται σε εργαστήρια, ενώ μένουν στο απυρόβλητο τα ΑΕΙ και τμήματα στα οποία τα κόμματα συγκυβέρνησης διατηρούν κομματικές/πελατειακές σχέσεις.

Η “κοινωνία αξιών” έγκαιρα είχε επισημάνει ότι, όσο καθυστερεί η δίκαιη αξιολόγηση οργανισμών και στελεχών με μία θεσμοθετημένη αξιόπιστη διαδικασία, τόσο τα προβλήματα θα γίνονται πιο δυσεπίλυτα και θα αποκτούν εκρηκτικό κοινωνικό χαρακτήρα.

Η μόνη άμεση λύση πλέον είναι η εγκαθίδρυση μίας διαπανεπιστημιακής επιτροπής, η οποία θα εξετάσει το θέμα με ανοικτά τα ΑΕΙ –ΤΕΙ, και θα υποβάλλει τις προτάσεις της σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα, με ορθολογικό και αντικειμενικό προσδιορισμό των αναγκών σε όλα τα ΑΕΙ και ΤΕΙ της χώρας, αποφεύγοντας τη συγκέντρωση των ενδεχόμενων συνεπειών  σε μερικά μόνο από αυτά.

του ΠΑΝΑΓΙΩΤΗ ΚΡΗΤΙΚΟΥ

Συμπληρώνονται 77 χρόνια από την ημέρα του θανάτου του «Πατέρα της Δημοκρατίας» Αλ. Παπαναστασίου (17/11/1936). Από τότε μέχρι τώρα, η Πατρίδα μας έζησε πολλές μέρες οδύνης, πολλές θυσίες και μικρές παρενθέσεις Δημοκρατίας. Ο Λαός μας γνώρισε και την Σταύρωση και την Ανάσταση.

Σήμερα, η Δημοκρατία στο κοινωνικό της περιεχόμενο αποστεώνεται και αφυδατώνεται, στο οικονομικό της περιεχόμενο ολιγαρχικοποιείται, στο πολιτικό της περιεχόμενο τύποις μεν λειτουργεί, ουσία δε έχει παρακάμψει τη λαϊκή κυριαρχία. Σήμερα, το κράτος δικαίου είναι ζητούμενο και η πολιτική ηθική απαγορευμένη έννοια. Έτσι, η μνήμη των εγκρατών της ιστορίας ανατρέχει στον «Πατέρα της Δημοκρατίας» τον πολιτικό εκείνο άνδρα, που ταύτισε τη δημοκρατία με την πολιτική αρετή και της έδωσε το αληθινό της περιεχόμενο. Τον Αλέξανδρο Παπαναστασίου.

Στον πολιτικό εκείνο άνδρα που την κατέστησε σεβαστή όχι μόνο με τους λόγους του αλλά κυρίως με τις πράξεις του, με τον τρόπο ζωής, με το παράδειγμα του «εντίμως βιούντος» του «ειλικρινώς φθεγγομένου» και του «ευθαρσώς βουλευομένου».

Ο Αλέξανδρος Παπαναστασίου εννοούσε τη Δημοκρατία ως κρηπίδα βιοτικής ανάγκης και ως σύστημα λειτουργίας ελεύθερων πολιτών και ουσιαστικής προστασίας των δικαιωμάτων στη συλλογική και ατομική τους έκφραση. Ολόκληρος ο δημόσιος βίος του εκλεκτού αυτού τέκνου του Λεβιδίου κυριαρχείται από τη συνεχή προσπάθεια αναβάθμισης του απλού πολίτη.

Με ιεραποστολικό πάθος αγωνίστηκε για την εμπέδωση του κράτους δικαίου, για την ουσιαστική καταξίωση του ιδρώτα του αγρότη και κάθε εργαζόμενου Έλληνα και για τη δίκαιη κατανομή του παραγόμενου πλούτου.

Σήμερα, ο φωτεινός αυτός φάρος της πολιτικής ηθικής σιγεί. Είναι σβησμένος. Οι ταγοί του δημόσιου βίου δεν τολμούν να τον ανάψουν γιατί δεν θέλουν να φανεί το σπιθαμιαίο ανάστημά τους.

Η ιδιοτέλεια, η ευτέλεια στην πολιτική πράξη είναι μεγέθη αντιστρόφως ανάλογα με το μέγεθος του πολιτικού ήθους που ενσαρκώνει ο Αλέξανδρος Παπαναστασίου.

Όμως, αυτούς τους φάρους πρέπει να τους αναζητήσει η νέα γενιά. Για να ανακτήσει τη χαμένη αυτοπεποίθησή της και την πίστη της στις αξίες που χάνονται. Τις αξίες που κάποιοι θέλουν να χαθούν. Να τις υποκαταστήσουν με ξένα πρότυπα.

Ο Ελληνισμός δεν έχει ανάγκη από ξένα πρότυπα. Έχει τα δικά του πρότυπα, τα δικά του οράματα και τις δικές του αξίες. Και αυτές πρέπει να αναδείξει και γύρω από αυτές να στοιχηθεί.

Οι Έλληνες νέοι δεν έχουν την πολυτέλεια να αντιπαρατεθούν μεταξύ τους ως ιδαλγοί του μερκελισμού οι μεν και ως νοσταλγοί του ναζισμού οι δε. Τα δικά τους ιδανικά είναι τα ιδανικά της Ελευθερίας και του Κράτους Δικαίου, της Δημοκρατίας με ισοπολιτεία.

Ας προσπεράσουν οι νέοι μας το σάπιο πολιτικό σκηνικό και ας οργανωθούν (αυτοοργανωθούν), σε ένα ενιαίο πατριωτικό, δημοκρατικό και κοινωνικό μέτωπο. Και ας αγωνιστούν για την Ελλάδα με σύνορα και τον Ελληνισμό χωρίς σύνορα.

Το διαδίκτυο μπορεί να είναι ο θρίαμβος της τεχνολογίας στην υπηρεσία του άγριου καπιταλισμού, όμως στα χέρια του λαού και κυρίως τα επιδέξια χέρια της νεολαίας μπορεί να γίνει η θηλιά στραγγαλισμού του και το αποτελεσματικό όπλο απελευθέρωσης των Ελλήνων.

Πηγή: http://www.new-deal.gr/poioi-eimaste/2009-05-31-21-17-25/12-contacts/192-%CE%A0%CE%B1%CE%BD%CE%B1%CE%B3%CE%B9%CF%8E%CF%84%CE%B7%CF%82-%CE%9A%CF%81%CE%B7%CF%84%CE%B9%CE%BA%CF%8C%CF%82

“Βιώσιμη (με διάρκεια και αντοχή στο χρόνο) Αρχιτεκτονική” είναι η πρακτική σχεδιασμού, κατασκευής και συντήρησης κτηρίων με τέτοιο τρόπο ώστε οι επιπτώσεις στο περιβάλλον να ελαχιστοποιούνται. Ένα από τα βασικά της θέματα είναι η ενεργειακή αποτελεσματικότητα με την προσπάθεια μείωσης του ποσού της ενέργειας που θα καταναλώσει συνολικά το κτήριο σε ολόκληρο το κύκλο της ζωής του. Κάθε ενεργειακά μη αποτελεσματική αρχιτεκτονική πρακτική κρίνεται ως ανήθικη». 

Βασιλικό ινστιτούτο αρχιτεκτονικής της Αυστραλίας

Ο ορισμός αυτός με πολύ  εύστοχο τρόπο καταδεικνύει την ευθύνη της αρχιτεκτονικής έναντι των διογκούμενων περιβαλλοντικών προβλημάτων του πλανήτη, κυρίως αυτό της εξάντλησης των φυσικών πόρων. Η ευθύνη βρίσκεται στα χέρια των αρχιτεκτόνων. Όπως και η ευθύνη για στατική και λειτουργική επάρκεια, έτσι και η ευθύνη για επάρκεια στον ενεργειακό και στον οικονομοτεχνικό σχεδιασμό κάθε “έργου”, βαρύνει αυτόν που θα αποφασίσει για το πως θα είναι το έργο πάνω στο τοπίο της πόλης ή της υπαίθρου, πως θα ¨στέκεται” μέσα στο χώρο και στο χρόνο.

Αξίες

Η στατική αίσθηση που-πρέπει να-διαθέτει ο αρχιτέκτονας στηρίζεται στην εμπεδωμένη γνώση των αρχών της στατικής. Οδηγείται έτσι η σχεδίαση, από τις πρώτες γραμμές, σε στατικά πραγματοποιήσιμες και βιώσιμες λύσεις. Η “οικονομική” επάρκεια και η ενεργειακή βιωσιμότητα επιτυγχάνονται κατά τον ίδιο τρόπο. Όταν δηλαδή ο σχεδιασμός από την αρχική του φάση δομείται πάνω στις ακόλουθες αρχές και αξίες:

• Κοινωνική δικαιοσύνη
• Τιμιότητα στη διαχείριση.
• Ειλικρίνεια στη δομή και την εμφάνιση.
• Μέριμνα για τον τόπο (τοποφιλία).
• Μέριμνα για το μέλλον. Προνοητικότητα
• Πάθος για ομορφιά.
• Αγάπη για τον άνθρωπο.

Βιωσιμότητα

Είναι αλήθεια πως ο ”πράσινος” (βιώσιμος) προσανατολισμός στο σχεδιασμό και την κατασκευή έχει συνδεθεί με κανονισμούς και ρυθμίσεις, με ατελείωτες οικονομοτεχνικές αναλύσεις και ποσοστιαίες συγκρίσεις, με αποτέλεσμα να υποβαθμίζεται το ηθικό μέρος του ζητήματος. Από τη χωροθέτηση και το προσανατολισμό μέχρι και το τελευταίο υλικό που θα χρησιμοποιηθεί στην κατασκευή οποιασδήποτε κλίμακας, κάθε απόφαση και χειρισμός αντανακλά στο οικολογικό αποτύπωμά της. Για την παραγωγή των υλικών, τη μεταφορά τους στο εργοτάξιο τη διαδικασία κατασκευής μέχρι την καθημερινή χρήση, καταναλώνονται τεράστια ποσά πολύτιμης ενέργειας. Το δε περιβάλλον επιβαρύνεται με ποικίλους τρόπους. Το γεγονός αυτό σε συνδυασμό με τον ορατό πια κίνδυνο της εξάντλησης των φυσικών πόρων, προκαλεί ενίοτε πανικό που καταλήγει σε ακόμη πιο πολλές αναλύσεις και ποσοστά, σε αφορισμούς, μονοδιάστατες ιδεοληπτικές τοποθετήσεις και ανεφάρμοστα κανονιστικά μοντέλα. Η ηθική πλευρά πολλές φορές υποβαθμίζεται σκοπίμως, αποπροσανατολίζοντας τη κοινωνία που τείνει να αγνοεί προαιώνιους αξιακούς κώδικες της δόμησης, χάριν του “κέρδους” και της “ανάπτυξης”.

Το ερώτημα

“Κτίζω σημαίνει κατ΄ ουσίαν δημιουργώ κάτι για να κατοικηθεί. Η ουσιώδης επιτέλεση του ‘’κτίζειν’’ είναι η ανέγερση τόπων δια της συναρμόσεως των χώρων τους και μόνο όταν δυνάμεθα να κατοικούμε μπορούμε να χτίζουμε.”

Martin Heidegger

Η επιστροφή στο βασικό ερώτημα για την ουσία του “κατοικείν” μπορεί να προσφέρει αποτελεσματικότερες μεθόδους προσέγγισης των ζητημάτων . Θα ήταν μια μεγάλη δημιουργική ευκαιρία να ξαναβρούμε χαμένες αξίες, απορρίπτοντας την κατ’ ευθείαν σύνδεση της “ποιότητας” του χώρου, με τη χρηματική αποτίμησή του ανά τετραγωνικό μέτρο.

Η αρχιτεκτονική έχει δυνατότητα με τα δικά της μέσα να προκαλέσει καταστάσεις, να αναδείξει ποιότητες, να “σκηνοθετήσει” συμπεριφορές, να δώσει λύσεις όχι απαντώντας αλλά θέτοντας ερωτήματα: Ποιο “κέρδος”, τι “ανάπτυξη”, ποιές Αξίες, για “ποιους” και για “πόσο” ;

Η εμπνευσμένη αρχιτεκτονική αφήγηση του χώρου και του χρόνου είναι καταλυτική για την όποια εξελικτική διαδικασία εξισορρόπησης του περίπλοκου συστήματος άνθρωπος -περιβάλλον – τόπος – άνθρωπος.

“Αρχιτεκτονική είναι η με πολύ σκέψη δημιουργία χώρου”.

Luis Κan

Ελληνική Πραγματικότητα

Ο σχεδιασμός και η ουσιαστική μελέτη, η Αρχιτεκτονική δηλαδή, είναι αυτό ακριβώς που πάντα έλειπε στη χώρα μας.

Όσοι τα τελευταία χρόνια παρατηρούσαν τη διαμόρφωση των Ελληνικών πόλεων και της υπαίθρου, δεν ξαφνιαστήκαν από την έλευση της “κρίσης”. Η στρέβλωση στην παραγωγή του δομημένου χώρου και η καταστροφική απαξίωση του φυσικού περιβάλλοντος, ήταν κάτι παραπάνω από εμφανής σε όσους δεν φορούσαν τις παρωπίδες της επίπλαστης “ευημερίας”. Ήταν θέμα χρόνου η έλλειψη στρατηγικού σχεδιασμού να οδηγήσει στο σημερινό αδιέξοδο, το οποίο σε ότι αφορά τα θέματα Χωροταξίας-Πολεοδομίας-Αρχιτεκτονικής συνίσταται σε πέντε κυρίως σημεία:

• Έλλειψη ολοκληρωμένου Εθνικού σχεδιασμού υποδομών και δικτύων, με βάση εφικτούς, επικαιροποιημένους αναπτυξιακούς στόχους,  με αποτέλεσμα να χαθούν ιστορικές ευκαιρίες στην ευνοϊκή συγκυρία των τελευταίων δεκαετιών του 20 αιώνα.
• Απουσία ρεαλιστικού σχεδίου λελογισμένης εκμετάλλευσης των φυσικών πόρων για την ευημερία της κοινωνίας συνολικά, γεγονός που επέτρεψε την “άνοδο” μιας νεόκοπης οικονομικής “ελίτ” η οποία οικειοποιήθηκε βάναυσα τον πλούτο της χώρας,  στερούμενη πατριωτισμού και αξιών.
• Απαξίωση του χωροταξικού και πολεοδομικού σχεδιασμού τόσο σε θεσμικό όσο και σε επίπεδο εφαρμογής, με αποτέλεσμα την απαξίωση και το μαρασμό του δημοσίου χώρου.
• Απαξίωση της Αρχιτεκτονικής δημιουργίας ως κύριο μέσο παραγωγής χώρου, με αποτέλεσμα την υποβάθμιση της ποιότητας συνολικά του δομημένου περιβάλλοντος.
• Επιπλέον η αδυναμία παρακολούθησης των διεθνών εξελίξεων στην κατασκευή, με τη συνακόλουθη προσκόλληση σε αναποτελεσματικές, ξεπερασμένες πρακτικές, οδήγησε σε παραγωγή χώρου χαμηλής ποιότητας και δυσανάλογα μεγάλου ενεργειακού κόστους λειτουργίας.

Η επιδερμική προσέγγιση των θεμάτων Χωροταξίας-Πολεοδομίας-Αρχιτεκτονικής, σε αντιδιαστολή με όσα συνέβαιναν στην υπόλοιπη Ευρώπη στους τομείς αυτούς το αντίστοιχο χρονικό διάστημα, έκαναν τη χώρα μας παράδειγμα προς αποφυγήν και σ’ αυτό τον τομέα!

Τελικά, θα μπορούσε να πει κάνεις ότι η κρίση αξιών που διέρχεται η κοινωνία μας, έχει εγγραφεί αυτούσια στο περιβάλλον, φυσικό και ανθρωπογενές. Δυστυχώς ο δομημένος χώρος μετρά το χρόνο σε 10ετιες! θα χρειαστούν πολλά χρόνια για να εξαλειφθεί η ασχήμια από τις πόλεις και την ύπαιθρο, με την προϋπόθεση πάντα ότι θα αλλάξουμε άμεσα τη στάση μας.

“…..οι θνητοί πρέπει να αναζητούν εξ αρχής πάντοτε την ουσία του κατοικείν, στο γεγονός ότι πρέπει πρώτα να μάθουν να κατοικούν.”

Martin Heidegger

Η Πρόταση για μια ‘’κοινωνία αξιών’’

“Μαθαίνω” σημαίνει ουσιαστικά αλλάζω συμπεριφορά και στάση απέναντι στα πράγματα. Η αλλαγή στον τρόπο προσέγγισης του “κατοικείν”, συνεπάγεται αλλαγή στο “κτίζειν” και είναι πια επιβεβλημένη ανάγκη εκ των καταστάσεων.

Πως όμως θα επιτευχθεί η αλλαγή αυτή; Με τι κόστος και ποιες επιπτώσεις;

Πρόκειται για μια διαχειρίσιμη κατάσταση ή είναι ουτοπικό να πιστεύει κανείς πως μπορεί ο τόπος να οδηγηθεί σε καλύτερη κατάσταση;

Η απάντηση στα παραπάνω συμπυκνώνεται σε μια μόνο πρόταση:

‘’Μια Κοινωνία Αξιών μπορεί να εγγράψει στο χώρο τις Αξίες της’’.

Ο σκοπός είναι η “Κοινωνία” έτσι κι αλλιώς. Η στρατηγική στόχευση της επίτευξης “Κοινωνίας” μόνο διά μέσου της Δημοκρατίας, της ελευθερίας, της δικαιοσύνης και της λογικής των “ίσων ευκαιριών”, πρέπει να είναι αδιαπραγμάτευτη θέση για μια χώρα που ανήκει στον λεγόμενο “δυτικό” αναπτυγμένο κόσμο. Έτσι ή συζήτηση επικεντρώνεται στην τακτική που θα πρέπει να ακολουθηθεί από δω και πέρα ώστε να επιτευχθεί η στρατηγική επιδίωξη.

Στο χώρο της Χωροταξίας της Πολεοδομίας, της Αρχιτεκτονικής και της κατασκευής οι αλλαγές εκ των πραγμάτων γίνονται σταδιακά και σε μεγάλο βάθος χρόνου. Είναι κρίσιμο λοιπόν να στηρίζονται σε μακροπρόθεσμου χαρακτήρα μέτρα και ενέργειες, που κυρίως θα αποσκοπούν στην αλλαγή νοοτροπίας.

Υπάρχουν όμως και άμεσα αναγκαίες μεταρρυθμίσεις που θα οδηγήσουν σε μεσοπρόθεσμα αποτελέσματα, με την προϋπόθεση ότι θα εφαρμοστούν επιτυχώς.

Συγκεντρωτικά οι κύριες αλλαγές εστιάζονται σε τρεις τομείς:

• Παιδεία-Εκπαίδευση
• Νομικό πλαίσιο
• Αξιοποίηση ανθρώπινου δυναμικού

Παιδεία – Εκπαίδευση:  Οι αλλαγές και οι παρεμβάσεις στην εκπαίδευση είναι μια δύσκολη υπόθεση. Απαιτείται μακρόπνοος εμπνευσμένος σχεδιασμός και επιμέλεια στην εφαρμογή από τους εκπαιδευτικούς. Είναι οι πρώτοι που πρέπει να πειστούν γι αυτή την αναγκαιότητα!

1)        Το πρώτο και μεγαλύτερο βήμα προς αλλαγή νοοτροπίας είναι η ένταξη της αρχιτεκτονικής και της πολεοδομίας ως βασική γνώση στο εκπαιδευτικό σύστημα της χώρας. Μόνο έτσι θα υπάρξει ουσιαστική μεταστροφή στην αντιμετώπιση του δομημένου χώρου, του ανθρωπογενούς αλλά και του φυσικού περιβάλλοντος από ενεργούς συνειδητοποιημένους πολίτες. Το ενδιαφέρον και ο σεβασμός προς τον δημόσιο χώρο είναι ανάγκη να αναδειχθούν σε κυρίαρχες αξίες της επομένης γενιάς. Η συναίσθηση ότι ο πολιτισμός συναρτάται από την συμπεριφορά και τη συνεισφορά ενός εκάστου στο “κτίζειν”, εγγυάται την ηθική στάση του “ιδιοκτήτη” και την απαγκίστρωση από “αντικειμενικές” και αγοραστικές “αξίες”. Επιτρέπει το “σκέπτεσθαι”!

2)        Το δεύτερο σημαντικό βήμα που θα απαιτηθεί, είναι η αναβάθμιση της τεχνικής εκπαίδευσης. Είναι αδύνατο να μπούμε σε μια νέα εποχή χωρίς να υποστηρίζεται η κατασκευαστική διαδικασία από καταρτισμένους τεχνίτες. Το τεχνικό επιστημονικό δυναμικό που διαθέτει η χώρα-εντός και εκτός συνόρων- είναι επαρκές και υψηλών επιδόσεων σε όλους τους τομείς. Χρειαζόμαστε όμως και καλούς μάστορες!

“Αρχιτεκτονική κάνουν τρεις μαζί. Ο Αρχιτέκτονας, ο Εργοδότης και ο Μάστορας! Ένας να λείπει αρχιτεκτονική δεν γίνεται.”

Άρης Κωνσταντινίδης

Νομικό Πλαίσιο: Το ισχύον νομικό πλαίσιο που διέπει τα θέματα Χωροταξίας, Πολεοδομίας Αρχιτεκτονικής και κατασκευής, τα τελευταία χρόνια έχει απολέσει κάθε ίχνος αξιοπιστίας και εχέγγυου αποτελεσματικότητας.

• Άφησε να αναπτυχθεί πάνω στο απαράμιλλο Ελληνικό τοπίο ένα τεράστιο σε όγκο κτηριακό απόθεμα κάκιστης κατασκευαστικής και λειτουργικής ποιότητας, με ένα Γενικό Οικοδομικό Κανονισμό (ΓΟΚ) που οδήγησε στο να κατασκευάζονται πανομοιότυπα κτήρια στη Θράκη και στη Κρήτη.
• Δημιούργησε τις εκτρωματικές “νέες” περιοχές των Ελληνικών πόλεων χωρίς να υπάρχουν οι υποδομές και τα βασικά δίκτυα.
• Έκανε απροσδιόριστα τα όρια αστικού ιστού και υπαίθρου δίνοντας ακόμη ένα τριτοκοσμικό αντιπαράδειγμα αστικής διάχυσης.
• Κατέληξε σε τρεις απανωτούς νόμους που προσπαθούν να “νομιμοποιήσουν” την ανομία καταπατώντας κάθε λογική και συνταγματική επιταγή.
• Επέτρεψε εξωφρενικές υπερτιμολογήσεις στα δημόσια έργα, ενώ παράλληλα άφησε αθωράκιστο τον δημόσιο έλεγχο ποιότητας και σκοπιμότητας.

Είναι σίγουρο ότι δεν επιδέχεται διορθώσεων. Πρέπει να αλλάξει εκ βάθρων.

Η μετάβαση σε ένα εντελώς καινούργιο νομικό πλαίσιο θα μπορούσε να αποβεί  χαοτική εάν γίνει χωρίς σχέδιο και από πρόσωπα ανεπαρκή να διαχειριστούν τέτοιου μεγέθους αλλαγή. Γι’ αυτό:

• Άμεσα, σε κάθε περίπτωση, θα πρέπει να κωδικοποιεί και να απλοποιηθεί τουλάχιστον το ισχύον θεσμικό πλαίσιο, ώστε (με τις όποιες δομικές αδυναμίες του) να καταστεί εφαρμόσιμο.
• Ο έλεγχος της εφαρμογής είναι απολυτή ανάγκη να αναδειχθεί σε πρώτη προτεραιότητα. Θα αποτελέσει τη βάση για την αποδοχή και την εμπέδωση κανόνων δικαίου και ισονομίας απαραίτητων για την επιτυχία του νέου δυναμικού, επικαιροποιημένου και εξορθολογισμένου νομικού πλαισίου.
• Έργο δύσκολο που θα πρέπει να ανατεθεί στους καλύτερους αρχιτέκτονες πολεοδόμους με νομική κατάρτιση και διεθνή εμπειρία, να συζητηθεί επί της ουσίας με τον τεχνικό κόσμο της χώρας και με όλους τους παραγωγικούς φορείς της οικονομίας και του πολιτισμού.

Ανθρωπινό δυναμικό: Η παρουσία του ανθρώπου στο χώρο δημιουργεί τόπους. Η δόμηση είναι το βασικό μέσο για να οικειοποιηθεί ο άνθρωπος ως “ζώο πολιτικό” τον τόπο, να τον κατοικίσει να δημιουργήσει πολιτισμό. Στους τομείς της χωροταξίας, πολεοδομίας και αρχιτεκτονικής, στην παρούσα συγκυρία στη χώρα μας , ισχύει ότι και για όλο το υπόλοιπο φάσμα της πολιτικοοικονομικής ζωής:

‘’Είναι απόλυτη ανάγκη να αποδεσμευτεί το ανθρώπινο δυναμικό που αποδεδειγμένα διαθέτει ο τόπος (εντός και έκτος συνόρων) και να αφεθεί ελεύθερο να οδηγήσει την χώρα στο μέλλον δια μέσου μιας νέας κοινωνικής συνθήκης , μιας ‘’κοινωνίας αξιών’’.

Πιο συγκεκριμένα:

• Πρέπει να τεθεί ως νέα βάση στην αντίληψη του σχεδιασμού μικρής και μεγάλης κλίμακας, η δημιουργική συνεργασία , η συλλογικότητα, η συμμετοχή του πολίτη-κάτοικου.
• Πρέπει να ενεργοποιηθεί και να προσαρμοστεί στα δεδομένα της εποχής και του τόπου, νέος τρόπος διενέργειας αρχιτεκτονικών διαγωνισμών ώστε να χρησιμοποιηθεί “ο λογισμός και το όνειρο” των νέων για την διαμόρφωση εθνικού χωροταξικού σχεδίου. 
• Η αναθεώρηση των Γενικών Πολεοδομικών Σχεδίων (ΓΠΣ) πρέπει να γίνει με τον ίδιο τρόπο. Είναι οξύμωρο να διενεργείται διεθνής αρχιτεκτονικός διαγωνισμός για τη διαμόρφωση ενός πεζοδρόμου και να αφήνεται η σχεδίαση μιας ολόκληρης πόλης στη τύχη της “κατ ευθείαν ανάθεσης”.

Αρχιτεκτονική: Όλα τα παραπάνω κατατείνουν στο να δοθεί βήμα και λόγος στην αρχιτεκτονική (απαξιωμένη τέχνη στη χώρα που τη γέννησε), ώστε να δημιουργηθεί μια νέα κοινωνική πραγματικότητα, οι αξίες της οποίας θα εγγραφούν στο τοπίο της πόλης και της υπαίθρου, μετατρέποντας τις “δυστοπίες” σε “ευτοπίες”.

Αυτό που στην υπόλοιπη Ευρώπη έχει γίνει συνείδηση σχεδόν ένα αιώνα πριν με το Μοντέρνο Κίνημα και τη “Νεοτερικότητα”, ήρθε επιτέλους η ώρα να το εντάξουμε στην καθημερινότητα και τη ζωή του τόπου μας.

“Ο μηχανισμός της κοινωνίας, βαθιά αποδιαρθρωμένος, ταλαντεύεται ανάμεσα σε μια ιστορική σημασίας βελτίωση και την καταστροφή. Το αρχέγονο ένστικτο του ανθρώπου είναι η εξασφάλιση ενός καταφυγίου. Οι διάφορες τάξεις εργατών δεν διαθέτουν πια κατοικίες προσαρμοσμένες στις ανάγκες τους· ούτε οι καλλιτέχνες, ούτε οι διανοούμενοι. Στις ρίζες της κοινωνικής αναταραχής βρίσκεται σήμερα το ζήτημα της οικοδόμησης· αρχιτεκτονική ή επανάσταση.”

Le Corbusier

Η ‘’κοινωνία αξιών’’ θεωρώντας θεμελιώδη τη θέση “Ο πολιτισμός αρχίζει με την Τάξη, αναπτύσσεται με την Ελευθερία και καταστρέφεται με το Χάος”, έχει εντάξει στο πρόγραμμά της την ολοκληρωμένη αυτή πρόταση για τη Χωροταξία, την Πολεοδομία και την Αρχιτεκτονική Αξιών.

Γιάννης Τζίμας

Αρχιτέκτονας, επικεφαλής τομέα  Χωροταξίας, Πολεοδομίας και Αρχιτεκτονικής Αξιών

Ο διεθνώς καταξιωμένος Έλληνας καθηγητής και συγγραφέας μάνατζμεντ, Δημήτρης Μπουραντάς, αναδεικνύει τη «χρηστή διοίκηση και ηγεσία» ως το θεμέλιο λίθο για την οργάνωση του κράτους… και στην περίπτωσή μας για την αναδιοργάνωση της Ελλάδας με στόχο την έξοδό μας από την κρίση. 

Ο Δημήτρης Μπουραντάς,  με την ιδιότητα του Προέδρου του Κόμματος “κοινωνία αξιών”, που έκλεισε ένα έτος από την ίδρυσή του, «οργώνει» την Ελληνική επικράτεια συνομιλώντας με πολίτες. Ως πολιτικός εμπνέεται από την αρχαία ελληνική φιλοσοφία αλλά και το σύγχρονο διοικητικό μάνατζμεντ ενώ επιλέγει να μεταφέρει το πολιτικό του μήνυμα διατηρώντας το στυλ του παιδαγωγού – εκπαιδευτή και όχι του ρήτορα των μεγάλων μπαλκονιών. Η «Κοινωνία Αξιών» θέλει αφενός να «αφυπνίσει» τους Έλληνες και αφετέρου να κερδίσει τη χαμένη εμπιστοσύνη τους στην πολιτική και τους πολιτικούς.

Καλός γνώστης των προβλημάτων της πατρίδας, δηλώνει «απαισιόδοξος στο μυαλό και αισιόδοξος στην καρδιά» και τραβά μπροστά πιστεύοντας στο φιλότιμο και μεγαλείο της ελληνικής ψυχής που μπορεί να διαπρέψει και εντός των συνόρων.

Για τον Δημήτρη Μπουραντά η πολιτική δεν είναι αυτοσκοπός. Ήρθε για να υπηρετήσει τη χώρα με ήθος και αξίες, θέτοντας στόχους και κανόνες γιατί έτσι πιστεύει ότι μπορούμε να τα καταφέρουμε.

– Αναφέρεστε στην έλλειψη μάνατζμεντ στην Ελλάδα ως έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες για την κρίση που βιώνουμε. Εάν η οργάνωση είναι η απάντηση στην κρίση, κρίνετε ότι η Ελλάδα μπορεί να πετύχει αυτόν το στόχο και σε τι χρονικά περιθώρια;

– Η Ελλάδα έχει δύο πράγματα: πλούσιους πόρους, αναφέρομαι κυρίως στους φυσικούς επίγειους πόρους, όχι μόνο στους υπόγειους, και ένα λαό με αδυναμίες αλλά και πολλές αρετές, όπως το φιλότιμο του έλληνα που δεν θα το βρεις πουθενά αλλού στον κόσμο. Οι νέοι μας, επίσης, είναι εξαιρετικά εκπαιδευμένοι και έχουν όλες τις προϋποθέσεις για να πάνε τη χώρα μπροστά. Το μάνατζμεντ στην Ελλάδα όπου έχει ασκηθεί, έχει τεράστιες επιδόσεις, π.χ. εταιρείες όπως ο ΟΛΥΜΠΟΣ, η APIVITA, ο ΤΙΤΑΝΑΣ. Το ίδιο και στον αθλητισμό. Όπου υπήρξε σωστή διοίκηση και ηγεσία, είχαμε παγκόσμιες διακρίσεις και αναφέρω το παράδειγμα του Ότο Ρεχάγκελ. Τους εμπόδιζε κανείς να κάνουν ένα σωστό σύστημα αξιολόγησης στους καθηγητές ή στους δημόσιους υπαλλήλους; Γιατί δεν έχουν θέσει ποτέ, ακόμη και τώρα στην κρίση,  μακροπρόθεσμους στόχους; Αλλάζει ένας υπουργός και αλλάζουν τα πάντα. Είμαστε σε μια κατάσταση ράβε – ξήλωνε διαρκώς. Δεν υπάρχουν σταθεροί στόχοι σε κανέναν τομέα. Κοινωνικές δομές όπως η παιδεία, η υγεία, η διοικητική διάρθρωση είναι σαθρές, γραφειοκρατικές και καθόλου ευέλικτες. Αυτά δεν μας εμποδίζει κανένας να τα αλλάξουμε.

– Πιστεύετε ότι μπορούμε να αλλάξουμε νοοτροπία; Τουλάχιστον μέχρι σήμερα, από πλευράς κρατικής οργάνωσης δεν έχουμε δώσει τέτοια δείγματα…

– Πιστεύω ότι μπορούμε. Γιατί στο εξωτερικό οι Έλληνες διαπρέπουν; Γιατί εκεί εφαρμόζεται μάνατζμεντ. Δεν χρειάζεται να αλλάξεις την κουλτούρα αλλά τη συμπεριφορά. Ο Αριστοτέλης έλεγε ότι η συμπεριφορά είναι έξη. Πως το αλλάζεις; Θέτεις ένα ξεκάθαρο πλαίσιο κανόνων και τους τηρείς όλους. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι οι Ολυμπιακοί Αγώνες της Αθήνας. Έβαλαν ένα όραμα, οριοθέτησαν ένα πλαίσιο κανόνων και συμπεριφέρθηκαν όλοι οι Αθηναίοι, άψογα. Ακόμη και οι ταξιτζήδες άλλαξαν τα ρούχα τους. Ακόμη ένα παράδειγμα είναι το αεροδρόμιο «Ελευθέριος Βενιζέλος». Όταν οι πεζοί θέλουν να περάσουν τη ράμπα, τα αυτοκίνητα σταματούν. Αν το πλαίσιο κανόνων το τηρήσεις για όλους, τότε υποχρεώνεις τους ανθρώπους να έχουν συγκεκριμένες πρακτικές που επαναλαμβάνουν και γίνονται έξεις, δηλαδή αρετή.

– Με την ιδιότητα του ακαδημαϊκού, πως κρίνετε τους κυβερνητικούς χειρισμούς στο θέμα της Παιδείας, τόσο στη Δευτεροβάθμια όσο και στην τριτοβάθμια βαθμίδα;

– Για τη δευτεροβάθμια εκπαίδευση θα ήθελα να σημειώσω ότι πλέον η  παιδεία έχει υποβαθμισμένες τις ανθρωπιστικές επιστήμες, που διαμορφώνει χαρακτήρες και  πολίτες, και την τεχνολογία – καινοτομία, που αναπτύσσει τις ικανότητες και τη δημιουργική συνεργασία. Δεύτερον, ο κοινός παρανομαστής είναι αυτό που έλεγα και πριν: για να έχεις αποδοτικότητα, χρειάζεσαι μάνατζμεντ, ηγεσία και συστήματα διοίκησης ανθρώπινου δυναμικού. Δεν μπορεί να αξιολογείς τους καθηγητές και να μην το συνδέεις με αμοιβές ή να στηρίζεις την αξιολόγηση μόνο σε επίπεδο τυπικών προσόντων. Για παράδειγμα, ο τίτλος δεν συνεπάγεται το ήθος. Αυτά πρέπει να αλλάξουν.

Στα πανεπιστήμια, το όραμά μας στηρίζεται στην πεποίθηση ότι η ελληνική παιδεία μπορεί να πρωτοπορήσει σε πολλούς τομείς. Η πρώτη και πιο φημισμένη σχολή φιλοσοφίας θα έπρεπε να βρίσκεται στην Ελλάδα, το ίδιο και στην αρχαιολογία, τον τουρισμό, την ιατρική. Έχουμε πολλούς ανθρώπους που διαπρέπουν σ’ αυτούς του τομείς και θα έπρεπε να είχαμε σχολές – πρότυπο ανά τον κόσμο και να αποτελούσε αυτό εξαγωγικό κλάδο. Αν είχαμε στρατηγική, θα μπορούσαμε στην Ελλάδα να είχαμε 100.000 ξένους φοιτητές, δηλαδή 100.000 θέσεις εργασίας. Το 2005 έγραψα σ’ ένα άρθρο μου στην «Καθημερινή» ότι έκαναν το σλόγκαν της χούντας «κάθε πόλη και στάδιο, κάθε χωριό και γυμναστήριο», «κάθε πόλη και ΑΕΙ, κάθε χωριό και ΤΕΙ», αντί να κοιτάξουμε να οργανώσουμε 10 αξιόλογα με αριστεία στην παγκόσμια παιδεία πανεπιστήμια, κάναμε κοτέτσια. Τώρα πάνε να τα μαζέψουν και το κάνουν κι αυτό ψηφοθηρικά.

– Η «κοινωνία αξιών», έκλεισε ένα χρόνο από την ίδρυσή της. Είστε ικανοποιημένος από τη δημοτικότητα που έχει αποκτήσει;

– Πλέον έχουμε μια πανελλαδική οργάνωση που δεδομένου των ελάχιστων πόρων και του περιορισμένου χρόνου, καθώς όλοι είμαστε εργαζόμενοι, αυτό είναι πολύ σημαντικό. Επίσης, στα επαρχιακά ΜΜΕ έχουμε κάνει πολύ καλή δουλειά και αυτό ήταν μέρος της στρατηγικής μας. Παρότι εμφανιστήκαμε στα ΜΜΕ σε πολλούς νομούς, η δημοτικότητά μας είναι μικρή γιατί αυτό περνά μέσα από τα κεντρικά ΜΜΕ. Δεν είναι εύκολο να αναδειχθούμε στα εθνικά ΜΜΕ που καθορίζουν την κοινή γνώμη γιατί συνήθως προσκαλούν εκπροσώπους των μεγάλων κομμάτων. Βέβαια έτσι χάνουν την αξιοπιστία τους στα μάτια των πολιτών. Θα το σπάσουμε αυτό με τη δύναμη της διαφοροποίησής μας.

– Πως θα κερδίσετε τη χαμένη εμπιστοσύνη του λαού απέναντι σε κόμματα και πολιτικούς;

– Ο κόσμος είναι πολύ επιφυλακτικός και έχει δίκιο γιατί όταν καίγεσαι στο χυλό φυσάς και το γιαούρτι. Ταυτόχρονα, όμως, οι πολίτες αναζητούν με αγωνία κάτι καινούργιο και αυτό είναι θετικό. Αν ξαναπιστέψουν τους ρήτορες και λωποδύτες θα την ξαναπατήσουν. Πρέπει αντικειμενικά να αξιολογούν με βάση τη διαδρομή αυτών που βγαίνουν και λένε «δεν θέλουμε να γίνουμε πολιτικοί αλλά να βοηθήσουμε την πατρίδα». Χρειάζεται να αξιολογήσουν με ορθολογικά κριτήρια γιατί διαφορετικά δεν θα προκύψει κάτι καινούργιο.

– Σε περίπτωση που στις επόμενες εθνικές εκλογές δεν προκύψει αυτοδύναμη Κυβέρνηση και το κόμμα σας καταφέρει να μπει στη Βουλή, θα συνασπιζόσασταν σε ένα κυβερνητικό σχήμα;

– Ναι με δύο ορούς: πρώτον, να συμφωνήσουμε στο πρόγραμμα, που αυτό δεν είναι δύσκολο. Το δεύτερο, όμως, όρο μάλλον δεν θα τον δεχτούν τα κατεστημένα κόμματα και αφορά το ότι εμείς θα συνεργαστούμε σε περίπτωση υπερκομματικής και όχι δικομματικής κυβέρνησης ή διακυβέρνησης. Δηλαδή, με την προϋπόθεση να βρούμε ότι καλύτερο διαθέτει ο ελληνισμός εντός και εκτός συνόρων και να σχηματίσουμε μια μεγάλη ομάδα διακυβέρνησης για τη διάσωση της χώρας όπου θα συμφωνήσουμε στο ποιοι είναι οι στόχοι της χώρας. Κυρίως λέμε όχι στα υπουργιλίκια ανάλογα με τα ποσοστά και θέλουμε να ξεχωρίσει η νομοθετική από την εκτελεστική εξουσία. Αν συμφωνήσουμε σ’ αυτά θα συνεργαστούμε ψυχή και σώμα.

– Πως ερμηνεύετε το «κοινωνικό κέντρο» όπου κατατάσσετε το κόμμα σας;

– Θέλουμε την ανάπτυξη αυτής της χώρας με βάση την υγιή επιχειρηματικότητα, τον ανταγωνισμό, την αποτελεσματικότητα και ένα ουσιαστικό κοινωνικό κράτος στο πλαίσιο των αναπτυγμένων ευρωπαϊκών χωρών.

– Όλα αυτά ακούγονται ωραία και ιδιαίτερα αξιόλογα. Πως, όμως, θα τα βγάλετε πέρα με τα μεγάλα συμφέροντα;

– Τα μεγάλα συμφέροντα έχουν δύναμη όταν η πολιτική εξουσία αντλεί δύναμη από αυτά. Ο Κωνσταντίνος Καραμανλής και ο Ανδρέας Παπανδρέου είχαν δύναμη που την αντλούσαν από το λαό. Ο μεν Καραμανλής εθνικοποίησε την Κεντρική Τράπεζα, ο δε Παπανδρέου τους είχε όλους γραμμένους γιατί είχε τη δύναμή του στους πολίτες. Σήμερα αυτά τα συμφέροντα μπροστά στην αγωνία των πολιτών δεν έχουν καθοριστικό ρόλο. Είναι λίγο μύθος τα συμφέροντα, «άλλοθι» για να καλύψουν τις δικές τους αδυναμίες και ατζέντες. Για παράδειγμα, μιλούσαν για  συνδικαλιστικά στελέχη και φάνηκε ότι δεν είχαν δύναμη γιατί όταν κόβουν στα πανεπιστήμια μισούς μισθούς και δεν κάνουν ούτε μια διαδήλωση, τι δύναμη έχουν τα συνδικάτα; Αν αυτά γίνονταν πριν πέντε χρόνια θα τρελαινόμασταν. Αν έλεγαν την αλήθεια στον κόσμο θα γίνονταν αυτό που έπρεπε. Οι έλληνες έχουμε φιλότιμο που δεν έχουν άλλοι λαοί, είμαστε περήφανος λαός. Γιατί δεν το κάνουν; Ούτε θέλουν, ούτε ξέρουν, ούτε μπορούν.

– Πιστεύετε ότι θα βγούμε από την κρίση και πότε;

– Είναι συνάρτηση με το αν η χώρα αποκτήσει ένα εθνικό συνεκτικό στρατηγικό σχέδιο με βραχυπρόθεσμους, μεσοπρόθεσμους και μακροπρόθεσμους στόχους και μέτρα. Και ταυτόχρονα να έχει μια χρηστή και αποτελεσματική κυβέρνηση που θα το υλοποιήσει. Δυσκολότερο βέβαια είναι το δεύτερο διότι πλέον έχουμε 1,5 εκατομμύριο ανέργους. Αν όμως δεν γίνει αυτό, δεν θα βγούμε από την κρίση. Για παράδειγμα να πάρω το σενάριο που λέει η Κυβέρνηση ότι θα έχουμε 0,5% ανάπτυξη το 2014, 1,5% το 2015, 2% το 2016 και το 2017 θα είμαστε εκεί που βρισκόμασταν το 2012. Αυτό σημαίνει ότι το 2017 θα έχουμε 1 εκ. 200 χιλιάδες ανέργους. Τα μέτρα δεν οδηγούν στην ανάπτυξη ούτε του κράτους ούτε των θεσμών. Αν διώξουν 50 χιλιάδες υπαλλήλους από το δημόσιο θα φτιάξουν το κράτος; Πιστεύει κανείς ότι έκαναν ριζικές τομές στο σύστημα; Ας πάρουμε για παράδειγμα την αστυνομία. Μια χαρά άνθρωποι εργάζονται εκεί. Το πρόβλημα δεν βρίσκεται στο ανθρώπινο δυναμικό αλλά στην οργανωτική δομή που είναι αναχρονιστική, στα πληροφορικά συστήματα και στην όλη διαδικασία με την οποία λειτουργεί ο θεσμός. Χρειάζεται σωστή διοικητική οργάνωση και ηγεσία.

– Διαβάζοντας το βιβλίο σας «όλα σου τα έμαθα αλλά ξέχασα μια λέξη», θέλω να σας ρωτήσω αν θεωρείτε τον εαυτό σας τυχερό ή άτυχο που είστε Έλληνας. Και δεν εννοώ αν είστε περήφανος που γεννηθήκατε Έλληνας. Όλοι είμαστε περήφανοι γι αυτό. Ρωτώ αν πιστεύετε ότι σας αξίζει να ζείτε σε μία χώρα όπως είναι σήμερα η Ελλάδα…

– Θα απαντήσω λίγο αυτοσαρκαστικά. Από μικρός έλεγα ότι γεννήθηκα σε λάθος τόπο,τάξη και εποχή. Νομίζω, όμως, ότι αυτό που έχει η Ελλάδα δεν το συναντάς πουθενά. Ο αρχαίος πολιτισμός που έχει πανανθρώπινες αξίες και στηρίχτηκε σ’ αυτόν ο διαφωτισμός, η ομορφιά της χώρας – τα σταφύλια που τρως εδώ δεν έχουν καμιά σχέση για παράδειγμα με της Γαλλίας -, αυτή η γοητεία της Ελλάδας, τα όμορφα συναισθήματα, ο τρόπος ζωής – με την καλή έννοια, όχι ο εκφυλισμός  –  η φιλοσοφία, ακόμη και η ορθοδοξία – δεν είμαι θρήσκος αλλά η ορθοδοξία, ο χριστιανισμός γενικότερα, έχει έννοιες και αρχές που συμβάλουν σ’ αυτό που λένε οι φιλόσοφοι στην καλή ζωή, στην ατομική και συλλογική ευημερία, γιατί το ένα δεν υπάρχει χωρίς το άλλο. Αυτό απλά εμείς δεν το εκτιμούμε, γιατί αν το κάναμε θα το αξιοποιούσαμε για να βελτιωθούμε και να εξελιχθούμε.

Πηγή: http://www.olympiobima.gr/%CE%95%CE%B9%CE%B4%CE%AE%CF%83%CE%B5%CE%B9%CF%82/Fakeloi/Synenteykseis/article/?aid=4188